Çdo vit, përpara se të fillojë dita e parë e ramazanit, shumë prej nesh përgatisin plane. Sa faqe të Kur’anit do të lexojmë çdo ditë? Sa namaze nate? Cilat ligjërata do të dëgjojmë? Ndonjëherë edhe një “Ramadan planner” me tabela dhe kutiza për t’i shënuar.
Në një farë mënyre, ramazani duket sikur fillon më parë në kalendar sesa në zemër.
Kjo nuk është domosdoshmërisht diçka e keqe. Organizimi dhe disiplina mund të jenë ndihmë. Por shpesh më lind pyetja: në çfarë bote po e jetojmë sot ramazanin?
Ne jetojmë në një kohë ku pothuajse çdo gjë është kthyer në projekt: puna, trupi, koha e lirë, zhvillimi personal. Edhe qetësia dhe spiritualiteti ndonjëherë planifikohen si detyra që duhet të realizohen. Në këtë kulturë të optimizimit dhe të ritmit të shpejtë, edhe ramazani rrezikon të kthehet në një listë arritjesh: sa kemi bërë, sa kemi përfunduar, sa kemi “përfituar”.
Por Kur’ani e përshkruan qëllimin e agjërimit shumë thjesht:
“O ju që besoni! Ju është bërë obligim agjërimi … që të arrini takvanë.”
Takvaja nuk është diçka që mund të matet. Nuk është një rezultat që mund të shënohet në një tabelë. Është një gjendje e brendshme: një vetëdije e thellë për Zotin, një ndjeshmëri e brendshme, një përpjekje për të jetuar me sinqeritet përpara Tij.
Agjërimi në thelb nuk është një proces shtimi, por një proces pakësimi. Ne heqim dorë nga ushqimi, nga uji, nga komoditeti. Në këtë mënyrë, agjërimi na kujton kufijtë tanë dhe varësinë tonë nga Zoti.
Në një kulturë që na mëson të kemi kontroll mbi gjithçka dhe të përmirësohemi vazhdimisht, agjërimi na mëson të ndalemi.
Megjithatë, është e kuptueshme pse shumë njerëz kërkojnë struktura dhe plane për ramazanin. Shpesh kjo nuk vjen nga dëshira për t’u dukur më të mirë, por nga një kërkim i brendshëm.
Kur njeriu ndihet i lodhur nga ritmi i jetës, nga përgjegjësitë familjare, nga presioni i punës apo nga zbrazëtia e brendshme, ai kërkon orientim. Një plan mund të duket si një mënyrë për të gjetur drejtim. Një listë mund të duket si një mënyrë për të filluar.
Në këtë kuptim, këto mjete mund të jenë të dobishme. Por ato nuk janë qëllimi.
Rruga shpirtërore rrallëherë është e drejtë dhe e qartë. Shpesh ajo kalon përmes vështirësive, lodhjes dhe pasigurisë. Ndonjëherë rruga duket si një shteg me baltë, ku njeriu duhet të ecë me durim, pa e ditur gjithmonë se ku po shkon.
Por ndoshta pikërisht këto momente janë pjesë e rrugës.
Në një shoqëri ku gjithçka duhet të jetë e shpejtë dhe efikase, ne shpesh përpiqemi të mbushim çdo boshllëk menjëherë. Heshtja dhe zbrazëtia na duken si probleme që duhet të zgjidhen.
Megjithatë, nga një perspektivë shpirtërore, pikërisht këto hapësira mund të jenë vendi ku ndodh diçka e rëndësishme. Në këto momente të heshtura njeriu mund të fillojë të dëgjojë më qartë veten, të kuptojë dobësitë dhe nevojat e tij, dhe ndoshta edhe të ndjejë më thellë praninë e Zotit. Jo gjithmonë në mënyrë të menjëhershme apo të dukshme, por ngadalë, në një proces që kërkon durim.
Në këtë kuptim, ramazani nuk është një garë. Nuk është një konkurs për të parë kush bën më shumë.
Ai është një hapësirë në këtë rrugëtim të kërkimit shpirtëror. Një kohë për t’u ndalur. Një kohë për t’u kthyer nga brenda.
Ndoshta ramazani nuk fillon në momentin kur shkruajmë planin tonë të parë.
Ndoshta ai fillon në momentin kur e vendosim atë plan mënjanë dhe përpiqemi të jemi më të sinqertë përpara Zotit dhe vetes sonë.
Sepse në fund të fundit, ajo që ka më shumë vlerë nuk është sa shumë kemi arritur, por sa e vërtetë ka qenë përpjekja jonë për ta kërkuar Zotin.
Ana Haxhiu
